Bewonersavond Herinrichting openbare ruimte centrum Leerdam

  • Aanwezig: Zie presentielijst bewoners/ondernemers
  • Gemeente:
    • Monique Ramaekers (MR) - Strateeg fysiek domein
    • Linda Hoorn - wijkambassadeur Leerdam
    • Michel Mostert - Communicatieadviseur
    • Kim van Vliet - Projectondersteuner
    • Trevor Versluis - Verkeerskundige
    • Jacobine de Groot -Verkeerskundige
    • Marjon van Driel (MvD) - Strategisch Participatieadviseur
    • Edwin Versluis (EV) - Projectleider Civiel
  • IPV Delft:
    • Winie Dijksterhuis - Architect
    • Tim Deltrap - Voorbereider

Schetsontwerp Herinrichting centrum Leerdam (PDF, 8.9 MB)

Welkom/mededelingen

Mevrouw Van Driel heet iedereen van harte welkom op de avond over de herinrichting van de binnenstad. Ze stelt de aanwezigen van de gemeente en IPV Delft voor en legt het verloop van de avond uit. Aan het einde van de avond zal Marleen Strien namens de LOV het een en ander vertellen over het marketingplan voor de binnenstad.

Inleiding

Voordat de architect een presentatie geeft over de visie en de herinrichting van de openbare ruimte, geeft de heer Versluis een korte toelichting en een kleine terugblik.

Waarom zijn we nu bij elkaar?

Er is een binnenstadvisie opgesteld.
De belangrijkste doelen vanuit de binnenstadvisie zijn:

  • Een compact kernwinkelgebied met onderscheidende deelgebieden;
  • Aantrekkelijk ontmoetings- en verblijfsgebied (onder te verdelen in verblijfsklimaat en openbare ruimte, vergroening, klimaatadaptatie en duurzaamheid);
  • Versterken recreatie en toerisme;
  • Goede bereikbaarheid en balans in verschillende vervoerswijzen;
  • Samenwerken betrokken partijen.

Vanuit de binnenstadvisie lopen uiteraard diverse projecten parallel aan elkaar en de samenhang wordt intern door mevrouw Ramaekers bewaakt.

Herinrichting openbare ruimte

De bewonersavond staat in het teken van de (her)inrichting van de openbare ruimte. Zodat die bijdraagt aan de eerder genoemde doelen. Andere vragen kunnen na afloop op een formulier ingevuld worden, zodat deze apart beantwoord kunnen worden.

Een onderdeel van het traject is het opstellen van een herinrichtingsplan van de binnenstad. Hierbij zijn geografisch grenzen aangegeven. Dit betreft de Fonteinstraat, de Kerkstraat en de Markt, vroeger ook wel het “anker” van Leerdam genoemd. Naast de opdracht voor het (her)inrichting van de openbare ruimte is er ook een opdracht om het hemelwater af te koppelen en een afvoer (ca. 800 mm buis) door de Fonteinstraat richting Meent te realiseren. Beide opdrachten worden tegelijkertijd uitgevoerd.

Hoe hebben we het tot nu toe aangepakt?

Er zijn diverse gesprekken gevoerd met de vele stakeholders uit de binnenstad. Denk hierbij aan Wijkraad Centrum, LOV, Hofje van mevrouw Van Aerden, college van kerkrentmeester van de grote Kerk en Tussen Lek en Linge. Maar ook intern met diverse vakdisciplines.

Met deze input hebben we gezocht naar een bureau dat verder kijkt dan de inrichting alleen. En die hebben we gevonden in het bureau IPV Delft. Zij gaan het herinrichtingsplan opstellen.
De plannen en visie gaan dus wel verder dan de eerder genoemde geografische grenzen maar qua uitvoering zouden die mogelijk in een later stadium opgepakt worden.

Proces

Door IPV Delft is een presentatie gegeven over de gedachten met betrekking tot de inrichting van de binnenstad. Met de input die we vanavond ophalen gaan we verder.

In het vervolg gaat een ingenieursbureau aan de slag met de verdere uitwerking, Voorlopig ontwerp (VO), Definitief ontwerp (DO) en het maken van een bestek en tekeningen ten behoeve van het aanbesteden. Uiteraard zijn er dan nog diverse momenten dat we deze uitwerking aan geïnteresseerden presenteren en zij hun input kunt geven.

Tussen het autoluw maken van de binnenstad (31 maart 2025) en de vernieuwde inrichting zit voorbereidingstijd. Door de wijkraad is er in overleg met de LOV gekeken naar een tijdelijke oplossing om al direct te vergroenen. Daarom zijn een aantal plantenbakken geplaatst. Het zoeken naar een geschikte locatie was niet makkelijk maar gisteren zijn er 3 bloembakken geplaatst. Bedankt voor deze inzet.

Er waren collega’s van mobiliteit/team Verkeer aanwezig om na afloop van de presentaties vragen te beantwoorden over verkeer/parkeren.

Na afloop van de presentatie was er gelegenheid om te reageren op de schetsen die gepresenteerd zijn en hierover verder te praten dan wel opmerkingen erbij te zetten.

Presentatie

Door mevrouw Dijksterhuis wordt een presentatie gegeven die aan dit verslag is toegevoegd.

  1. Plan oevertje visvereniging. Er staat een sterretje bij het oevertje van de visvereniging. Wat zijn de plannen met het oevertje van de visvereniging?
    Er wordt aangegeven dat hier op teruggekomen wordt, waarbij gevraagd wordt om deze vraag na afloop even op het reactieformulier aan te geven.
  2. Drie groene cirkels. Op pagina 6 / Inleiding visie van de presentatie van IPV Delft staan drie groene cirkels. Wat is het verhaal achter deze drie cirkels?
    De gebieden die zich in deze drie cirkels bevinden zijn gebieden die extra aandacht nodig hebben. Ze markeren plekken die beeldbepalend zijn als je naar het centrum loopt. Je wint veel aan kwaliteit als je daar meer zou kunnen doen door bijvoorbeeld gevelgroen en aantrekkelijke etalages. De ondernemers zijn hier zelf verantwoordelijk voor. De gemeente gaat hierover met hen in gesprek.
  3. Bekostigen uit welke pot? Uit welke pot wordt de herinrichting van de openbare ruimte van het centrum van Leerdam bekostigt?
    De werkzaamheden voor de herinrichting worden bekostigd door de gemeente en dit staat los van het geld dat de LOV beschikbaar heeft gesteld. Er wordt wel gezamenlijk gekeken hoe we de binnenstad aantrekkelijker kunnen maken. De gemeenteraad heeft geld beschikbaar gesteld om de herinrichting voor te bereiden en er is eveneens voor volgend jaar geld geraamd om het te kunnen realiseren.
  4. Onvrede bakken Kerkstraat
    Meneer spreekt zijn onvrede uit over de drie geplaatste groenbakken in de Kerkstraat. Hij vindt deze niet de mooiste en is er niet blij mee. Hij is angstig dat dit mogelijk een voorbode is voor de verdere herinrichting van de openbare ruimte in het centrum van Leerdam.
    Deze bakken zijn geplaatst op verzoek van de wijkraad. De locaties zijn gekozen in overleg met de LOV. Het betreft tijdelijk groen, om de tijd tot te herinrichting te overbruggen. IPV Delft heeft hier geen rol in.
  5. Ervaringen hardstenen bestrating
    Meneer spreekt door ervaringen uit het verleden de angst uit dat de hardstenen bestrating er na korte tijd weer uit moet.
    Uitgangspunt is hergebruiken van de materialen die er nu zijn. Eventueel aangevuld met het strookje wat je doorlegt op de strategische kruispunten.
  6. LOV: vervolg op deze avond? De LOV is benieuwd naar het vervolg op deze avond. Ze hebben behoefte aan verduidelijking van het besluitproces en tussentijdse inspraak.
    Deze avond was voor het delen van de eerste gedachten en de eerste visie en het ophalen van reacties hierover. Daarna vertalen we dit naar tekeningen waarna we verder in detail treden. Met dit alles komt de gemeente Vijfheerenlanden terug bij de inwoners en ondernemers. De gemeente en de inwoners gaan elkaar veelvuldig zien om dat proces invulling te geven. Op die manier maken we het gezamenlijk steeds meer van ons. De LOV spreekt de wens uit tussentijds invloed te hebben. Voordat het definitieve ontwerp komt, willen ze bv. kijken naar de uitgewerkte plannen en dan samen komen tot bv. een tweetal opties waar uit gekozen kan worden.
  7. LOV: Plan passend binnen plan heel Leerdam? Hoe zorgen we dat dit ‘plan’ past binnen de gebiedsvisie van Leerdam als geheel? Een andere aanwezige stipt ook het grote belang van de integraliteit aan.
    Hierover vindt overleg plaats tussen de projectleider van de gebiedsvisie Leerdam en de projectleider binnenstad visie Leerdam. Intern bewaken we de integraliteit op de uitvoering van de binnenstadvisie.
  8. LOV: Gemaakte afspraken op papier. De LOV spreekt de wens uit dat gemaakte afspraken duidelijk op papier worden gezet om onduidelijkheid in de toekomst te voorkomen.
  9. Tijdelijke bieb en nieuwe gemeentehuis. Is er bij de plannen rekening gehouden met het feit dat de bieb nu een tijdelijke bieb betreft en dat het nieuwe gemeentehuis meer ruimte in gaat nemen dan nu het geval.
    Ja, hier is rekening mee gehouden. Het Dokter Reilinghplein maakt geen onderdeel uit van de herinrichting.
  10. Zorgen plannen Fonteinstraat / Noordwal. De angst wordt uitgesproken dat dit door hier op deze manier invulling aan te geven het gevaarlijke situaties op gaat leveren. Er zijn nog te veel auto’s die daar door heen rijden. Door de inrichting denken voetgangers hier mogelijk zo over te kunnen steken wat voor gevaarlijke situaties kan zorgen.
    Dit is een aandachtspunt wat IPV Delft betreft.
  11. Onduidelijkheid rondom ‘anker’ binnenstad Leerdam. Er is bij een aanwezige wat onduidelijkheid ontstaan door het gebruik van het woord ‘anker’ in relatie tot de plannen.
    De benaming van het ‘anker’ is alleen gebruikt om aan te geven welke straten in het plan van de herinrichting openbare ruimte centrum Leerdam worden meegenomen. Maar laat duidelijk zijn dat het ankeridee verder helemaal is losgelaten. Het is juist de bedoeling dat er een rondje gemaakt kan worden.
  12. Onvrede betonnen uitstraling Dokter Reilinghplein. Een aanwezige spreekt zijn onvrede uit over de betonnen uitstraling van het Dokter Reilinghplein.
    Het Dokter Reilinghplein valt buiten de ‘scope’ en is daarmee nu geen onderwerp van discussie. Dit gebied is, onder andere gelet op de voorgeschiedenis van de totstandkoming van dit plein, bewust niet meegenomen in de plannen. IPV Delft stelt voor her en der wat groen en zitgelegenheid aan te brengen.
  13. Onduidelijkheid rondom visie IPV Delft. Een aanwezige verbaast zich over het feit dat IPV Delft praat over een plan en tegelijkertijd aangeeft: ‘het is wat jullie willen’. Dit is in haar ogen tegenstrijdig. Zij mist hierin een duidelijke visie.
    IPV Delft vertelt welke visie er achter de eerste schetsen zit. (Hoofdstuk visie in presentatie IPV Delft). Echter, er zijn een aantal zaken die een wezenlijk onderdeel vormen waar IPV Delft geen besluit over kan nemen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het verplaatsen van de markt. Dat moet in deze fase juist heel duidelijk afgestemd worden.
  14. Schoonhouden centrum. Het is belangrijk dat het centrum schoon is. Dat is op de zondagochtend geenszins het geval. Op deze dag schaamt de aanwezige zich kapot voor het aangezicht van de stad, juist op de dag dat veel toeristen de stad bezoeken. Ooit kwamen er op zaterdag na de markt schoonmaakwagens, die komen nu pas op maandagochtend.
    Er wordt nagegaan wat de frequentie nu is. (maandag t/m vrijdag dagelijks, in zomer maanden ook op zaterdag) Robert ten Brakel, voorzitter LOV, geeft aan dat dit mede komt doordat bijvoorbeeld een snackbar geen eigen prullenbakken heeft. Hij heeft deze ondernemer daarop aangesproken. Ook wordt door iemand opgemerkt dat we allemaal een eigen verantwoordelijkheid hebben in het voorkomen van afval op straat.
  15. Tips achtergrondinformatie & aantal microfoons:
    Tip 1 Het meegeven van een stukje voorgeschiedenis / achtergrondinfo zou fijn zijn.
    Tip 2 om volgende keer de beschikking te hebben over meerdere microfoons.
    De tips worden ter harte genomen.
  16. Presentatie digitaal ontvangen. Aanwezigen zouden graag de gegeven presentaties digitaal ontvangen.
    Er wordt voor gezorgd dat de aanwezigen die een mail adres hebben achtergelaten en zich hebben aangemeld voor de nieuwsbrief de presentaties digitaal ontvangen.
  17. Terugkoppeling pilot autoluw maken? Komt er nog een terugkoppeling op de pilot van het autoluw maken van de binnenstad.
    De LOV reageert dat met de gemeente is afgesproken dat er na een jaar gekeken wordt wat de gevolgen zijn voor het autoluw maken van de binnenstad. De LOV heeft op dit moment geen grootschalige signalen dat er minder gekocht wordt in de binnenstad. Zo heeft zich nog niemand bij de LOV gemeld met substantieel minder omzet.
  18. Actieve aanpak verwaarloosde panden? Meneer ziet veel verwaarloosde panden in de binnenstad van Leerdam en zou graag zien dat hier door de gemeente actief wat aan gedaan wordt.
    Omdat de gemeente geen eigenaar van de panden is kan men hier niet veel aan doen. Enkel als een pand een gevaar vormt kan de gemeente ingrijpen. Dat is onlangs gebeurd.
  19. Integraliteit. Deze avond gaat specifiek over de herinrichting van de openbare ruimte in het centrum van Leerdam. Regelmatig zijn deze avond geluiden te horen over andere zaken ten aanzien van het centrum van de binnenstad van Leerdam die al dan niet bijdragen aan de aantrekkelijkheid van de binnenstad. De behoefte is om breder te kijken dan enkel de openbare ruimte is dus groot.
    Zoals in de inleiding reeds aangegeven lopen er veel verschillende trajecten met als doel de binnenstad aantrekkelijker en meer leefbaar te maken. De herinrichting van de openbare ruimte van de binnenstad draagt hier aan bij. Intern bewaken we de integraliteit op de uitvoering van de binnenstadvisie.
  20. Functies straten en mate van participatie in traject. Waar is sprake van invloed van de omgeving en waar is de gemeente aan zet? Misschien is dit al wel bepaald maar dit is de dame in kwestie nog onvoldoende duidelijk. Dat geldt ook voor de functies van straten.
  21. Bij haar is nog onvoldoende duidelijk bij welke straat men welke visie/functie ziet. In haar ogen is het essentieel hier eerst duidelijkheid in te verkrijgen alvorens de verdere invulling van het traject. Er bestaat bij haar tevens de behoefte in dit traject duidelijk te hebben: waar inspraak en waar niet?
    We gaan het traject gezamenlijk doorlopen. Dit traject bestaat uit het opstellen van een Voorlopig Ontwerp en een Definitief Ontwerp. Bij deze beide momenten zullen we de ondernemers en bewoners betrekken. We gaan eveneens proberen de verschillende functies en daarbij behorende visie in relatie tot straten nog duidelijker te maken. Zie tevens de verdere uitwerking in de binnenstad visie link.

LOV Marketing

De LOV heeft iedere zes weken met de gemeente het Schoon, Heel, Slim en Veilig overleg.
Hierin spreekt de LOV uit:
‘U hoeft niets te doen als u schoon en veilig niet kan realiseren, want dan hebben alle investeringen geen zin!’
Ook de vieze bebording die door niemand wordt gesnapt komt hierin aan de orde evenals zoals geschreven de handhaving wat absoluut niet gebeurd.

Marleen Strien van Boost Your Inner City legt uit dat zij met een team in opdracht van LOV (Leerdamse Ondernemers Vereniging) gestart is met een traject om een strategisch en operationeel marketingplan te schrijven voor Stadshart Leerdam.

Het strategische gedeelte is zo goed als afgerond en hierbij is gekeken naar de kernwaarden (zie onder) van Leerdam en de diverse doelgroepen.

  1. Gastvrij
    Stadshart Leerdam voelt als thuiskomen. Hier maken mensen tijd voor een praatje, deel je een bankje in het park of een verhaal in de kroeg. De sfeer is persoonlijk, warm en ongedwongen, je voelt je gezien, ook als je er voor het eerst bent.
  2. Trots
    Stadshart Leerdam ademt lokale trots: op het vakmanschap, de geschiedenis én de toekomst. We bouwen aan een stad waar mensen zich verbonden voelen en zich met hart en ziel inzetten.
  3. Vakmanschap
    In Stadshart Leerdam komt vakmanschap tot leven. Van glasblazers en houtbewerkers tot restaurateurs, barista’s en andere lokale maker: hier wordt met zorg en toewijding gewerkt aan kwaliteit. Je ziet het in het straatbeeld, in ateliers, winkels en restaurants, vakmanschap maakt deel uit van het dagelijks leven.
  4. Fantasierijk
    Stadshart Leerdam laat de verbeelding de vrije loop. Hier krijgt creativiteit de ruimte, in de ateliers, op straat en in onverwachte hoekjes van de stad. Kunst, vakmanschap en verhalen worden tastbaar en maken van Leerdam een plek die inspireert en verwondert.
  5. Traditiebewustzijn & authenticiteit
    Bij ons geen vergane glorie, maar levend erfgoed. In Leerdam krijgt traditie nieuwe adem en blijft het echte verhaal voelbaar.

Hierna gaat gestart worden met een vertaling van deze strategie naar identiteit voor Stadshart Leerdam en de diverse kanalen waar dit terug is te zien (website, social media, advertenties en overige communicatie). Eind van het derde kwartaal van 2025 is de bedoeling om dit af te ronden.

Marleen is daarnaast ook actief in 100 andere centrumgebieden in Nederland en ziet de vergroening van de binnenstad van Leerdam als hele belangrijke eerste stap die de gemeente nu neemt en die ook een positieve uitwerking gaat hebben op het gehele centrum. Dit is een bewezen aanpak in veel gebieden.